Alvíssmál
The Lay of Alvíss
Allvis tal
35 stanzas
Summary
A
Alvíssmál is a wisdom poem in ljóðaháttr. The dwarf Alvíss ('All-wise') arrives to claim Thor's daughter, promised to him as bride. Thor confronts him at his threshold and sets a condition: Alvíss may have the bride if he can answer thirteen questions about what various things are called among different beings.
The questions form a systematic catalog of heiti (poetic synonyms). Thor asks what earth, sky, moon, sun, cloud, wind, calm, sea, fire, forest, night, grain, and ale are called among men, Æsir, Vanir, giants, elves, and dwarfs. Alvíss answers each question with six or seven names.
The catalog provides a unique glimpse into the Old Norse poetic synonym tradition and the social stratification of the cosmology: different categories of beings have different perspectives on the same phenomena.
The poem's point is Thor's cunning. He has no intention of giving away his daughter. By keeping Alvíss occupied with questions through the night, dawn arrives and the dwarf is turned to stone by sunlight. Thor declares himself the victor.
The story
«Brúðr er búin,breiðr liggr belti,flysk fyr brúðguma;mun þat eitt vitaallra þorpna,at mun brúðr heima.»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Alvíss ek heiti,bý ek fyr jörðu neðan,á ek undir steini staðar;þik sœki ek at segja,skatna dróttinn,bregðr engi at föstu heiti.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Brúðr mun ek verja,sem ek verða mega,fyr þínum munnum mel;þiggjandi skuluþessir orðar þér vera,nema gröfum gagn við þik.»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Hvat er þat rekkaer í ráðum veldrok neitar mér nenna?Fáar munu þikfjarri þekkjast,er ek bjó brúðar beiðis.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Vingþórr ek heiti,ek hefi víða farit,sonr em ek Síðgrana;ór óþarfarskalt þú þessa konufá ok fara heðan.»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Þíns munka ek viljaþiggja ráðs,þótt sé þér þungt hugat;eigum vit þessaeiðar svarnirok fullt af fögrum málum.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Fregn ek þik, Alvíss,flestra skynsamr,um allar aldar sögur;hvat heitir jörð,sú er liggr fyr alda sonum,í heimi hverjum?»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Jörð heitir með mönnumm,en með ásum fold,kalla vega vanir,ígrœn jötnar,alfar gróandi,kalla aur uppregin.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Fregn ek þik, Alvíss,flestra skynsamr,um allar alda sögur;hvat heitir himinn,sá er hér er yfir,í heimi hverjum?»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Himinn heitir með mönnumm,en hlýrnir með ásum,kalla vindofni vanir,uppheim jötnar,alfar fagrarreifr,dvergar drjúpan sal.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Fregn ek þik, Alvíss,flestra skynsamr,um allar alda sögur;hvat heitir máni,þann er menn séa,í heimi hverjum?»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Máni heitir með mönnumm,en mylinn með ásum,kalla hverfanda hvel jötnar,skyndi alfar,dvergar ljósa lýgðu,kalla í hel bágsvelgir.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Fregn ek þik, Alvíss,flestra skynsamr,um allar alda sögur;hvat heitir sól,sú er séa alda synir,í heimi hverjum?»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Sól heitir með mönnumm,en sunna með ásum,kalla Dvalins leika dvergar,eygló jötnar,alfar fagrahvél,alskír ása synir.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Fregn ek þik, Alvíss,flestra skynsamr,um allar alda sögur;hvat heitir ský,þat er skúrar bera,í heimi hverjum?»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Ský heitir með mönnumm,en skúrván með ásum,kalla vindflot vanir,úrván jötnar,alfar veðrmegin,kalla í hel hjálmkljúfr.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Fregn ek þik, Alvíss,flestra skynsamr,um allar alda sögur;hvat heitir vindr,sá er víðast ferr,í heimi hverjum?»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Vindr heitir með mönnumm,en váfuðr með ásum,kalla gneggjuðr ginnregin,œpi jötnar,alfar dynfari,kalla í hel hvísluðr.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Fregn ek þik, Alvíss,flestra skynsamr,um allar alda sögur;hvat heitir logn,þat er liggja skal,í heimi hverjum?»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Logn heitir með mönnumm,en lægi með ásum,kalla vindslot vanir,ofhlý jötnar,alfar dagseva,kalla dvergar dags veru.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Fregn ek þik, Alvíss,flestra skynsamr,um allar alda sögur;hvat heitir sær,þann er seggir róa,í heimi hverjum?»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Sær heitir með mönnumm,en silægja með ásum,kalla vág vanir,álheim jötnar,alfar lagastaf,kalla dvergar djúpan mar.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Fregn ek þik, Alvíss,flestra skynsamr,um allar alda sögur;hvat heitir eldr,sá er brenn fyr alda sonum,í heimi hverjum?»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Eldr heitir með mönnumm,en fúrr með ásum,kalla vág vanir,íviðja jötnar,alfar logi,kalla í hel hrœðuðr.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Fregn ek þik, Alvíss,flestra skynsamr,um allar alda sögur;hvat heitir viðr,sá er vex fyr alda sonum,í heimi hverjum?»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Viðr heitir með mönnumm,en vallar fax með ásum,kalla hlíðþang jötnar,eldi dvergar,alfar fagrlimar,kalla vanir vöndr.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Fregn ek þik, Alvíss,flestra skynsamr,um allar alda sögur;hvat heitir nótt,sú er Nörr of gat,í heimi hverjum?»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Nótt heitir með mönnumm,en njól með ásum,kalla grímur ginnregin,ljósleit jötnar,alfar svefngaman,kalla dvergar draumnjörun.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Fregn ek þik, Alvíss,flestra skynsamr,um allar alda sögur;hvat heitir sáð,þat er sá alda synir,í heimi hverjum?»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Bygg heitir með mönnumm,en barr með ásum,kalla vaxir vanir,æti jötnar,alfar lagastaf,kalla í hel hnipinn.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Fregn ek þik, Alvíss,flestra skynsamr,um allar alda sögur;hvat heitir öl,þat er drekka alda synir,í heimi hverjum?»
English translation: own translation.
Alvíss kvað:«Öl heitir með mönnumm,en með ásum bjórr,kalla veig vanir,hreiðamagn jötnar,í hel mjöðr,kalla sumbl Suttungs synir.»
English translation: own translation.
Þórr kvað:«Í einum brjóstiek sá aldrigifleiri forna stafi;mikilli veltukveð ek þik vélaert dvergar upp of náðir dagr.»
English translation: own translation.
«Uppi ertu nú, Alvíss,orð hefr þik um borit,er í dag dagaði dvergs;nú ertu steinn orðinnstanda myndir þú her,sól skein á sal þinn.»
English translation: own translation.
Key concepts
- heiti , poetic synonyms; Alvíssmál is the most systematic compilation in Eddic poetry
- ljóðaháttr , the chant-metre Alvíssmál uses; associated with wisdom-dialogue
- dvergr , dwarfs in Old Norse tradition: subterranean smiths and wisdom-bearers who cannot endure sunlight
- kenning , Alvíssmál's synonym catalog borders on the kenning system yet is formally heiti (simple synonyms rather than compound circumlocutions)
- Þórr , in Alvíssmál Thor unusually appears as cunning rather than physically superior
Interpretive traditions
A What we know
Alvíssmál is preserved in Codex Regius (GKS 2365 4to), placed last among the mythological poems, before the heroic poems.
The poem's heiti catalog has a direct connection to Snorri's Skáldskaparmál, which compiles similar synonym lists. Alvíssmál may have served as a didactic reference for poets.
The motif that dwarfs are turned to stone by sunlight is attested in several independent Nordic sources and forms a fixed part of the Old Norse dwarf tradition.
The poem's systematic question-answer structure (13 identical question formulations) is textually established and unique in Eddic poetry.
B What we think we know
Whether Alvíssmál is primarily a didactic poem (intended to teach poets synonyms) or a narrative poem (the story of Thor's cunning) with a didactic frame is debated. The poem's placement last among the mythological poems may suggest the editor saw it as an appendix.
The dating is uncertain. Some heiti mentioned in the poem (e.g. 'Dvalins leika' for the sun) are found in older skaldic poetry, which may indicate early tradition. Other features point toward late composition.
How Thor's daughter came to be promised as bride to a dwarf is never explained in the poem. Whether this references a lost myth or is a narrative premise is unclear.
The six being-categories (men, Æsir, Vanir, giants, elves, dwarfs) form a cosmological schema resembling Snorri's account yet potentially older.
C What we do not know
The exact function of Alvíssmál's heiti in actual skaldic practice is unknown. Whether poets genuinely used all these synonyms, or whether the poem systematizes a partly fictive tradition, cannot be determined with current evidence.
Whether the cosmological hierarchy in the poem (six being-categories each with their own terminology) reflects a living mythological conception or is a poetic construction remains open.
Which daughter of Thor is meant is never stated. Thor's daughter Þrúðr is attested in other sources, yet the identification is uncertain.
Sources and further reading
Primary sources
- Neckel, Gustav, och Hans Kuhn. 1983. Edda: Die Lieder des Codex Regius nebst verwandten Denkmälern. 5. uppl. Heidelberg: Winter.
Translations
- Bellows, Henry Adams (trans.). 1923. The Poetic Edda. New York: The American-Scandinavian Foundation. (PD)
- Larrington, Carolyne (trans.). 2014. The Poetic Edda. Rev. ed. Oxford: Oxford University Press.
Scholarly works
- Lindow, John. 2001. Norse Mythology: A Guide to Gods, Heroes, Rituals, and Beliefs. Oxford: Oxford University Press.
- Simek, Rudolf. 1993. Dictionary of Northern Mythology. Translated by Angela Hall. Cambridge: D. S. Brewer.
- de Vries, Jan. 1956–1957. Altgermanische Religionsgeschichte. 2 vols. Berlin: de Gruyter.
- Turville-Petre, E. O. G. 1964. Myth and Religion of the North: The Religion of Ancient Scandinavia. London: Weidenfeld and Nicolson.
- Clunies Ross, Margaret. 1994–1998. Prolonged Echoes: Old Norse Myths in Medieval Northern Society, vols. I–II. Odense: Odense University Press.
English translation: own translation.