Völundarkviða
The Lay of Völundr
Kvädet om Völund
41 stanzas
Summary
A
Völundarkviða tells the story of the smith Völundr (Wayland), one of the darkest and most complex figures in the Poetic Edda. The poem opens with three brothers, Völundr, Egill, and Slagfiðr, who marry three swan-maidens (valkyries). After seven winters the maidens fly away. Egill and Slagfiðr search for them; Völundr stays behind, forging rings in waiting.
King Níðuðr hears of Völundr's treasure and sends his men. They steal a ring and capture Völundr in his sleep. Níðuðr's queen advises severing his knee-sinews to prevent escape. Völundr is placed on a skerry (Sævarstaðr) and forced to forge for the king.
Völundr's revenge is systematic and terrible. He lures Níðuðr's two sons to his smithy and kills them; from their skulls he makes drinking bowls, from their eyes jewels, from their teeth a brooch. All are sent to the parents as gifts. Then Böðvildr, Níðuðr's daughter, comes with the stolen ring which has broken. Völundr drugs her and rapes her.
Völundr forges wings and flies into the air. Hovering beyond reach, he reveals the truth to Níðuðr: his sons' fate and Böðvildr's pregnancy. Níðuðr sits in grief. The poem ends without reconciliation.
The story
Þar var Hlǫðvérhilmir norrœnn;þrír vóro þeirþegnar hans synir:Slagfiðr ok Egill,þriði Vǫlundr,þeir á skíðum hljópook á veiðar fóro.
English translation: own translation.
Þær á land stigu,línsævi tóko,alvitr ungar,ein nam Egill fanga,Slagfiðr aðra,saman hvílðo,Hlǫðvérs dóttirhlaut Vǫlundi.
English translation: own translation.
Sat hann á Úlfdalisjau vetr at þat,þá nam hann þreyjaþings at vitja.Egill fór at leitaÖglunar austr,Slagfiðr snøriá Sólfjǫll suðr.
English translation: own translation.
Hann einn sat þarár ok síðan;baugr var þarat blóði roðinn.Fúss var hann faraef náði,þótti honum seintat sjá víf sitt.
English translation: own translation.
Níðuðr lætrnema at Vǫlundiá Ulfdali,ulfar hǫfðo þar hljópit.Fundu þeir á brottufara Vǫlund,þeir á skíðum hljópook á veiðar fóro.
English translation: own translation.
Gekk hann at húsi,hlífar rann,baugr var þarof beðit langa.Settisk á þatsegl at teljasjau hundruð allra,þeira er sagði hann.
English translation: own translation.
Vann hann at hvíla,hugr var hneppr,vaknaði hannvildu hann þiggja.Sá hann at baugrvar af tekinn,hugðisk hann atHlǫðvés dóttiralvitr unguaptr of komin.
English translation: own translation.
Sat hann svá lengiat hann sofnaði,ok vann hann þater vildi hann.Vaknaði hannvið vánda draumar,sá at hans mennmuno þar standa.
English translation: own translation.
Níðuðr gafNíeru dótturþann baug rauðaner hann af hendi tók.En sverð þater smiðr áttiNíðuðr tókþat nema af honum.
English translation: own translation.
Rað þú oss, Níðuðr,niðja dróttin,hvé við Vǫlundrverðum at ganga.Bitu þér sverðbœttu menn,þý ætti eigiVǫlundr fara.
English translation: own translation.
Hlógu þeir Níðuðarniðjar þá,ok á Sævarstaðrsettu þeir Vǫlund.Þar skar hann þeirasinor í hǫmlumok lét hann gangaá grǫn neð.
English translation: own translation.
Sat hann á eyjunniok sló hann þar,smíðaði Níðuðrmargar lurar.Gekk aldri maðrá grunni þar,nema Níðuðrsjálfr konungr.
English translation: own translation.
Kveðr at NíðuðrNíeru konungr:'Hvat þreyir Vǫlundrá várum eyjum?''Hann þar smíðarok sló margar lurarok gengr nú hanná grǫn neð.'
English translation: own translation.
Vill ek, at Vǫlundrvísi at reki,er eigi kvamikonungs synir.Ráðs mun ekráðinn verða,nema ek þekkjumkþeira hlutum.
English translation: own translation.
Hann þar smíðaðisilvr ok gullat fagnað fira,fátt þá þar.Níðuðr tók þarVǫlundar sverð,er hann var bundinok brotinn maðr.
English translation: own translation.
Lítt né lengileið at þat,at synir Níðuðarsóttu til Vǫlundar.Kómu þeir til kistuok kréfjask lukla,illt var þater þeir inn líto.
English translation: own translation.
Bað hann þá gangaglaðir heim þaðan,ok þeir genguglaðir heim þaðan.En um nóttnámu þeir at koma,ok vildu þeirvið gullit leika.
English translation: own translation.
Hǫggr hann þá afhǫfuð þeira,ok undir fenfáar leggr þeira.En ór skǫlumsér þeira gerðiok ór augumjarknasteina.
English translation: own translation.
Sendi hann þærtil Níðuðar,en jarknasteinatil Níðuðar konu.Sendi hann þærtil Böðvildar,bauginn þanner brotnaðr var.
English translation: own translation.
Böðvildr gekktil Vǫlundarok sagði honumhvat hon vildi.'Ek em eigiófrœkn þóttbaugr minn sébrotinn þessum.'
English translation: own translation.
Vǫlundr kvað þá:'Ek kann at bœta'gullit rauðtok gerði heilt.Gerði hann þatsem hann gat best,gaf henni ǫlok ǫll dǫgg.
English translation: own translation.
Sat hann svá lengiat hann sofnaði,Böðvildr sat þarok beið hans.En er hann vaknaðivildi hann þiggja,ok náði þess ernauðugr var.
English translation: own translation.
Hlæjandi Vǫlundrhóf sik á loptgrátandi Böðvildrgekk á brott þaðan,ok sá hon aldriaptr síðanVǫlund skjaldmærvísa smíðar.
English translation: own translation.
Níðuðr sat þarok ilt hugði,gékk eigi svarartil gœðingr.Hvat nam Vǫlundrvitr at gera,er hann stóð þará Sævarstaðr.
English translation: own translation.
Níðuðr konungrkallar at Vǫlundi:'Hvar ert þú, Vǫlundr,vísi álfa,er sá golligeymslu mína?'Lét hann upp stigaok á lopt koma.
English translation: own translation.
Vǫlundr kvað:'Sverð er at Níðuðar,þat er ek smíðaðasíðast allra.Rauðr er á hjǫltirinar blóð,es ek hǫfuð hjóþinna sona.'
English translation: own translation.
Þær er skálarer þú drakkir af,þær gerðak ór skǫlumsona þinna.En ór augumjarknasteinr,þér senda ek tilNíðuðar konu.
English translation: own translation.
En tǫnn þeiratveggia samangørðak ór brjóstningBöðvildi þinni.Nú gengr Böðvildrbarni aukinein dóttir ykkar,ein lifir enn.
English translation: own translation.
Níðuðr kvað:'Hvat máttu meiramál at segja,þat er þú villdirat við þiggjum.',Vǫlundr kvað:'Þat er við mérþiggja máttu.'
English translation: own translation.
Hlæjandi Vǫlundrhóf sik á lopt,en grátandi Níðuðrsat þar eptir.Níðuðr kvað þatniðja dróttin:'Upp rís, Þakkráðr,þegna beztr.'
English translation: own translation.
'Knésetja ok gakká kné fyr mér,bið þú Böðvildibrúnhvítuganga með gulliat mæla við mik.'
English translation: own translation.
Böðvildr kvað þater bauð konungr:'Kveðr hann méraf kné þegar,segðu þú Böðvildibrúnhvítuganga þérat gjalti við mik.'
English translation: own translation.
Eitt veit ek,er þú eigi veizt:Vǫlundr er hárá himni nú.Þar rennr hanná roðnum skíðum,þar fær engifara nú eptir.
English translation: own translation.
Grátandi Níðuðrgekk af þingi,hugr var hnepprá hjarta honum.Kallaði hann þákonu sína:'Hvat mæltu viðVǫlund mætu?'
English translation: own translation.
Níðuðr kvað:'Hvé er þér, Böðvildr?Hvé ertú svá hvít?Fǫr þú á eyat vitja smiðs?'Böðvildr kvað:'Satt er þat Níðuðrer hann sagði þér.'
English translation: own translation.
Böðvildr kvað:'Sat ek við Vǫlundá eyjunni,vilda ek eigivið hann vera.Mátta ek eigivið hans kraptiok hans listlengr halda mik.'
English translation: own translation.
Níðuðr kvað:'Hvat kann ek ráðráða þér, Böðvildr,dóttir mín?Hitt veit eker ek eigi veithverr mun þérhugr vera.'
English translation: own translation.
Þar sat Níðuðrþungr hugaðr,þeir synir hansdauðir váru,þat er dóttir hansdrukkin þykkisk.Fló Vǫlundrupp í lopt þaðan.
English translation: own translation.
Vǫlundr er hárá himni nú,hlæjandi hann fórá lopt þaðan.Níðuðr sittrsorgfullr þar,dauðir synirok dóttir þungr.
English translation: own translation.
Hvat er þér, Níðuðr,nema kynnt at þat?Þat kannt þúer þú eigi vissir.Vǫlundr er vitrvísi álfa,en þú sittr þarsorgfullr konungr.
English translation: own translation.
Key concepts
- Völundr , the legendary smith, identical with Anglo-Saxon Weland and German Wieland
- valkyrja , the swan-maidens the brothers marry are identified as valkyries in the prose introduction
- Níðuðr , the king who captures and maims Völundr; his name may mean 'the hostile one'
- Sævarstaðr , the island or skerry where Völundr is held captive and forges
- fornyrðislag , the narrative metre Völundarkviða primarily uses
Interpretive traditions
A What we know
Völundarkviða is preserved in Codex Regius (GKS 2365 4to). The poem is framed by prose providing narrative context.
The Völundr legend has a broad Germanic distribution. Anglo-Saxon parallels exist in Deor, Waldere, and the famous Franks Casket (Auzon casket) from the 8th century, demonstrating that the story was known long before Codex Regius.
The poem's placement among the heroic poems (after the mythological poems) in Codex Regius is textually established, despite Völundr's semi-mythical character as elf-prince and smith.
The prose introduction identifies the three brothers as sons of a 'finnakonungr' (Sámi or Finnish king), an ethnic marker without counterpart in the Anglo-Saxon versions.
B What we think we know
The dating is debated. The poem's archaic language and broad Germanic parallels have led scholars such as de Vries to propose early composition (9th-10th century). Others see it as younger, though based on older legendary material.
Whether Völundr's wings are a technological invention (forged flying device) or magical transformation has been discussed. The prose introduction's identification of the brothers as elf-kin ('álfa konungr') suggests supernatural abilities.
The Böðvildr episode's relationship to the rest of the poem has been debated. Some scholars view the rape as a late addition to an older revenge narrative; others see it as integral to the original motif complex.
The relationship between Völundr and the elves (he is called 'vísi álfa' in the poem) has been linked to Old Norse conceptions of elves as semi-divine smith-beings.
C What we do not know
The exact mythological status of Völundr (human, elf, demigod, culture hero) remains unclear. The poem alternates between human and supernatural traits without establishing a definite category.
Whether the poem reflects a historical smith-culture or ritual practice linked to metalworking lacks decisive evidence.
The ethical evaluation of Völundr's revenge within the poem's own world is ambiguous. The poem provides no unequivocal moral judgment, neither condemnation nor justification.
Sources and further reading
Primary sources
- Neckel, Gustav, och Hans Kuhn. 1983. Edda: Die Lieder des Codex Regius nebst verwandten Denkmälern. 5. uppl. Heidelberg: Winter.
Translations
- Bellows, Henry Adams (trans.). 1923. The Poetic Edda. New York: The American-Scandinavian Foundation. (PD)
- Larrington, Carolyne (trans.). 2014. The Poetic Edda. Rev. ed. Oxford: Oxford University Press.
Scholarly works
- Lindow, John. 2001. Norse Mythology: A Guide to Gods, Heroes, Rituals, and Beliefs. Oxford: Oxford University Press.
- Simek, Rudolf. 1993. Dictionary of Northern Mythology. Translated by Angela Hall. Cambridge: D. S. Brewer.
- de Vries, Jan. 1956–1957. Altgermanische Religionsgeschichte. 2 vols. Berlin: de Gruyter.
- Turville-Petre, E. O. G. 1964. Myth and Religion of the North: The Religion of Ancient Scandinavia. London: Weidenfeld and Nicolson.
- Clunies Ross, Margaret. 1994–1998. Prolonged Echoes: Old Norse Myths in Medieval Northern Society, vols. I–II. Odense: Odense University Press.
- McKinnell, John. 2014. Essays on Eddic Poetry. Ed. Donata Kick and John D. Shafer. Toronto: University of Toronto Press.
English translation: own translation.